Cordial-kennisbank: Aardlussen
Vrijwel elke muzikant en evenementtechnicus heeft wel eens te maken gehad met deze vervelende ervaring – dat diffuse gebrom van de versterker, dat zich voordoet in de repetitieruimte of (nog vaker en nog erger) op het podium. Vaak probeer je er maar het beste van te maken, maar dat betekent niet per se dat je er op de lange termijn echt blij mee bent, vooral tijdens de rustigere momenten van je optreden. Aan de andere kant kun je proberen de oorzaak te achterhalen en de bron van de storing weg te nemen.
Oké, laten we eens proberen dit fenomeen tot op de bodem uit te zoeken: dit gezoem uit de versterker of de mengtafel is, om het zo te zeggen, stroom die je hoort. Enerzijds heb je veel verschillende stroombronnen, anderzijds talrijke verschillende apparaten, die allemaal geaard zijn en aangesloten op stopcontacten (verschillende stroomcircuits/potentialen). En daartussenin liggen instrumentkabels, die in feite een soort brug vormen tussen twee geaarde stopcontacten – en dat hoor je, omdat de zogenaamde egalisatiestroom door de afscherming (aarde) van de kabel stroomt. Dit wordt vervolgens waargenomen als een laagfrequent storingssignaal. Deskundigen noemen dit fenomeen een aardlus.
Hoe kom je dan van dit vervelende geluid af? Het is waarschijnlijk niet mogelijk of haalbaar om alle apparaten op één stopcontact aan te sluiten, toch? Een eenvoudige, zeer functionele oplossing is het gebruik van DI-boxen (bijvoorbeeld de CES 01 of CES 02 van CORDIAL). Het signaal loopt dan via de DI-box naar de PA. Voor elk kanaal heb je een DI-box nodig, of een stereo-DI-box voor stereo-apparaten. Daarnaast kun je lijntransformatoren gebruiken, die helpen de egalisatiestromen (gelijkstroom) tussen de apparaten te elimineren door de aardverbinding van de signaalleiders te onderbreken. Waarschuwing: Levensgevaar! Als je je leven liefhebt, onderbreek dan nooit zelf de beschermende aardleiding!
Ongewenste magnetische velden, de zogenaamde elektrosmog, kunnen ook een oorzaak zijn. Naast het gebruik van hoogwaardig materiaal (goed afgeschermde kabels, hoogwaardige voedingen) helpt het zeker om de signaalkabels (stroom, verlichting, audio) ruimtelijk zo ver mogelijk uit elkaar te houden, ze niet parallel te laten lopen, maar idealiter in een stervormige opstelling (galvanische scheiding) en indien mogelijk gebalanceerde audiokabels te gebruiken.
Dus, als je wilt dat aardlussen tot het verleden behoren: zorg dat je de nodige kennis verwerft en toepast, en gebruik het juiste en geschikte gereedschap.
